Na terenie gminy Orzysz leży ponad 20 jezior, malowniczo wkomponowanych w krajobraz leśny. Bardzo atrakcyjne jest rozległe jezioro Orzysz o rozwiniętej lonii brzegowej (pow. 1011 ha, maksymalna głębokość 36 m). Na jeziorze znajduje się kilka wysp o łącznej powierzchni 73,8 ha. Wokół akwenu skupionych jest szereg ośrodków wypoczynkowych, tworzących bazę turystyczną. Na uwagę zasługują również inne jeziora, np. Buwełno, najgłębsze w naszej gminie (44 m), o urwistych brzegach i urozmaiconej linii brzegowej. Z Buwełna prowadzą szlaki wodne na jeziora Niegocin i Ublik Wielki.

Zajmuje powierzchnię 363,49 km2 (miasto 8,16 km2). Mieszka tu ok.10500 osób, z czego w mieście żyje ok.6300. Gminę tworzą 33 wsie. Zachodnią granicę gminy stanowią brzegi największego w Polsce jeziora Śniardwy (113 km2), zwanego "Mazurskim Morzem", natomiast od wschodu jeziora: Wylewy, Druglin i Lipińskie.

Najcenniejszym bogactwem miasta i gminy Orzysz są doskonałe warunki naturalne w postaci czystych jezior (ok.10% obszaru) oraz lasów (ponad 40%). Środowisko pozostało nieskażone ekologicznie,ponieważ na terenie gminy nie ma znaczących zakładów przemysłowych. Tutejszą przyrodę charakteryzuje różnorodność form rzeźby terenu oraz bogactwo świata fauny i flory. Te wyjątkowe walory tworzą w efekcie doskonałe możliwości do rozwoju turystyki.

Szczegółowy plan zagospodarowania stwarza szerokie możliwości do inwestowania na naszym terenie. Gmina oferuje grunty o walorach rekreacyjnych, tereny pod budownictwo mieszkalne, usługowe i handlowe. Dysponujemy również terenami pod budowę pensjonatów, oraz domków letniskowych (nad jeziorami Orzysz, Ublik Mały, w Okartowie i Górze nad jeziorem Tyrkło, w Cierzpiętach).

(Fot. By Kerim44 - Praca własna, GFDL)